Deel

advertentie

Rokende mannen

Column: Kraantje

Rokende mannen

‘Waar zijn de tijden gebleven dat een universiteit een baken van verlichte geesten en verdraagzaamheid was? Toen kritisch denken niet vergezeld ging van een trigger warning; een aankondiging dat de informatie die je gaat ontvangen weleens als shockerend kan worden ervaren. Als studenten literatuur een tekst moeten lezen waarin iets staat dat onder het wetboek van strafrecht valt, wordt er een trigger warning bijgeplaatst, stel je voor dat je zomaar wordt geconfronteerd met de botte, harde realiteit van zware delicten.

Kregen universiteiten vroeger het verwijt dat zij studenten afleverden die in ivoren torens leefden, tegenwoordig lijken ze hofleveranciers van “sneeuwvlokjes” te zijn. Niet vanwege de kleur van studenten, maar omdat ze bij de minste of geringste confrontatie met de realiteit van alledag verzwolgen dreigen te worden in hun gevoelens van gekwetstheid.
Zo leidde deze week een schilderij tot grote grieven. Het groepsportret uit 1976 dat de ophef veroorzaakte, beeldde het College van Bestuur van de universiteit van Leiden uit: zes blanke (witte) mannen, zittend in een groep waarbij een aantal rookwaar in de mond heeft.
De gekwetste werd met het schilderij geconfronteerd tijdens een bijeenkomst in het iconische Academie Gebouw in Leiden en tweette: “Ik had vandaag een bijeenkomst in de zaal en voelde mij niet zeker over het signaal dat ik ervan kreeg… heeft dit schilderij niet een ironische of enigszins kritische noot ernaast nodig?”

‘Ik vernam dat een van de geportretteerden tijdens de Tweede Wereldoorlog ondergedoken heeft gezeten en ook de vader van Job Cohen was. Wat de goede man heeft gedaan om iemand te kwetsen, is mij een raadsel. Het is maar goed dat het een promovenda in politicologie betreft, en niet in kunst- of gewone geschiedenis, anders zou ik me ook ernstige zorgen over de staat van het hoger onderwijs maken.’

‘Nou dat doe ik zeker, een hoogleraar criminologie deed er nog een schepje bovenop:  “Ik heb het grootste deel van mijn carrière in de academische wereld doorgebracht in kamers met mannen en schilderijen van mannen. Bovendien heb ik een hekel aan de rook, ook al is het maar geschilderd.” Zelfs de minister van SZ&W, Carien van Gennip, bemoeide zich er tegenaan: “als dit de bestuurskamer is waar je wordt ontvangen en er heerst daar een sfeer van rokende, witte mannen die de dienst uitmaken, dan klopt het niet en begrijp ik dat je daar aanstoot aan neemt”. Toen vervolgens het schilderij werd verwijderd, waren de critici in hun nopjes, de negentigjarige kunstenaar daarentegen was verbijsterd. Het schilderij geeft volgens hem een tijdsbeeld weer, roken in het openbaar was heel gewoon, en besturen bestonden in de jaren zeventig nou eenmaal voornamelijk uit mannen.
Als je begint met het weghalen van schilderijen omdat ze als kwetsend kunnen worden ervaren, waar houdt het dan op? Gaan we de naakten van Rubens weghalen of bedekken omdat men er aanstoot aan kan nemen, zijn ze body positive of voer voor fat shaming? Moet de Nachtwacht weg, omdat het onwenselijk is dat burgers een gewapende militie vormen? Hebben de nabestaanden van Aris Kindt in de Anatomische les van dr. Tulp wel toestemming gegeven voor het beeldrecht van zijn dode lijk? Zijn de stillevens van dode vissen en wild niet te confronterend voor dierenactivisten? En triggeren het Melkmeisje of de Kaasdragers niet veganisten?’

‘Als historisch besef tegenwoordig betekent dat een nieuwe beeldenstorm of culturele revolutie plaats moet vinden, dreigen we een deel van het verleden niet alleen  te willen verdoezelen maar ook ontkennen. Het is angstaanjagend dat realiteitszin wordt vervangen door wensdenken, terwijl kritisch denkvermogen essentieel is om desinformatie en nepnieuws te bestrijden juist in het huidige versnipperde media, Metaverse, Twitter, Instagram en TikTok universum.’

Wie zijn geschiedenis niet kent, is gedoemd haar te herhalen; dat lijkt me nu een belangrijkere opdracht aan de politiek en het hoger onderwijs dan het weghalen van een afbeelding van een stel rokende mannen.

advertentie

Meer 'Columns':

Tring, tring… tring, tring..!

25 november 2022

Column: Rob van de Pas

Mijn mobiele telefoon met zijn klassieke beltoon schalt door mijn werkkamer.

Twee heren

25 november 2022

Column: Kauw

Ik vlieg over een stinkende schoorsteen en plotseling stort ik onwel neer. Ik lig versuft tussen twee auto’s. Wat ik nog kan bedenken is dat dit dus de laatste Kauw zal zijn.

Mooi en lelijk

18 november 2022

Column: Peter van Vleuten

‘Beauty is in the eye of the beholder’, zeggen ze zo treffend in het Engels. Oftewel: wat schoonheid is, bepaalt degene die kijkt. ‘Mooi’ is een subjectief begrip. En dat geldt dan omgekeerd ook: lelijkheid is al net zo subjectief. Daarom is het ook zo moeilijk om het met elkaar eens te zijn over wat mooi is en wat niet.

Dorpsplein Bergen. Een migrainedossier?

11 november 2022

Column: Rob van de Pas

In de 48 jaar dat ik nu woon, werk, relax, geniet en vooral leef in onze Heerlijkheid Bergen wordt er gesproken over de herinrichting van ons centrum. Het deel dat vroeger een spooremplacement was. Voor de stoomtram Bello naar Bergen aan Zee. Na het opheffen van de lijn Alkmaar – Koedijk – Bergen naar onze familiebadplaats moest ons centrum, het Plein en omliggende straten, een andere bestemming krijgen. Een uitdagende opdracht voor de politiek.

Bedelen

Column: Kauw

Sommige kauwen kunnen met hun schattige kraaloogjes een stukje koek scoren, ik ben niet goed in bedelen. Ik trippel liever tussen de stoeltjes door op zoek naar koekrestjes. Daar nippen twee oude heren van hun glaasjes.

Kappen!

4 november 2022

Column: Kraantje

‘Veertigduizend.’ ‘Veertigduizend wat?’ ‘Veertigduizend bezoekers schijnen er dit jaar weer naar ons mooie dorp te zijn gekomen om zich tien dagenlang onder te dompelen in kunst en cultuur.

Haakjes

4 november 2022

Column: Peter van Vleuten

Ik had deze week iets te vieren. Een dag na de zonovergoten Kunst10daagse ontving ik een uitgavecontract voor een heus boek. En ik voelde me opeens een beetje ook een Bergense kunstenaar. Want zeg nou zelf, een boek schrijven – dan hoor je toch bij de literaire inner circle van échte cultuurdragers

Een DIKKE Kunst10-daagse!

28 oktober 2022

Column: Rob van de Pas

Afgelopen vrijdagavond was ik als vertegenwoordiger van de VLIEG Advies Groep te gast bij de opening van de 30e Kunsttiendaagse in onze Heerlijkheid. Samen met VLIEG-ceo Alex Zörner en zijn charmante echtgenote Lynette werden we in Museum Kranenburgh hartelijk ontvangen door voorzitter Dick Min en zijn bestuur.

Kunst…

28 oktober 2022

Column: Kauw

Maar wat zie ik nu? Onder de kruleik bij d’Alderliefste liggen allemaal kastanjes! Een mooie K10daagse grap. Au, krijg ik daar toch een eikel op mijn koppie. Gelukkig liggen op veel plaatsen kapotgereden eikels. Dat is mooi want dan kunnen wij ze makkelijker nuttigen, al moeten we die ‘kruimels’ wel met gevaar voor eigen leven oppikken.

Laurel Canyon aan Zee

21 oktober 2022

Column: Peter van Vleuten

Even een verhaaltje, ik leg straks uit waarom...

Olijven plukken…

21 oktober 2022

Column: Kraantje

Deze week geen column van Kraantje, want die is olijven plukken in Italië. Heel veel plezier en ontspanning toegewenst.

Hoopvol?

14 oktober 2022

Column: Kauw

Jullie denken vast, zo’n kauw is een provinciaaltje maar dat is toch echt niet zo. Regelmatig zit ik samen met een ‘buitenlandse’ meeuw of duif op een dak.

Woonmaand

7 oktober 2022

Column: Kraantje

‘Het voelt alsof de zomer nog maar net voorbij is, maar ondertussen is het alweer oktober, het is toch niet te geloven.

Sue

Column: Peter van Vleuten

Niets is zo trendgevoelig als kindernamen. De top drie van jongensnamen bestaat uit Noah, Lucas en Sem, bij de meisjes zijn de drie populairste namen Julia, Mila en Emma.

Moed

30 september 2022

Column: Kauw

“Nou Kees, hoe doe jij dat als er zo’n plensbui aankomt?”

Passanten in de tijd…

30 september 2022

Column: Rob van de Pas

“Wie het langste leeft, heeft de meeste uitvaarten..!” Het is mijn favoriete tegeltje als het gaat over de vergankelijkheid van het leven. Vanaf het moment dat we beginnen aan de helse klus in warme baarmoeder zijn we al op weg naar het kille einde. Wanneer dat laatste moment zich exact aandient, blijft in vele gevallen ongewis. Gelukkig maar, want anders wordt de beleving van het leven een somber en droevig traject.

Spektakelstuk…

23 september 2022

Column: Kraantje

‘Fascinerend, ik heb er geen andere woorden voor, ik kom er eerlijk voor uit, ik heb gebiologeerd alles gevolgd. Vanaf het moment van de aankondiging tot en met de publiekelijke steunbetuigingen vanuit alle lagen van de bevolking en vanuit de hele wereld, alles was opmerkelijk.

Alles van waarde…

23 september 2022

Column: Peter van Vleuten

Vlak na mijn vorige column was er opeens gekrakeel in de Alkmaarse gemeenteraad over ‘onze’ Lucebert en de vraag of zijn dichtregel ‘Van te veel spektakel wankel je allicht’ niet beter van de gevel bij het stadskantoor kon worden verwijderd.

Lucebert moet blijven

16 september 2022

Column: Rob van de Pas

Bij de VVD in Alkmaar (jaja, mijn club) hebben het woke-virus en de cancelcultuur nog harder toegeslagen dan alle coronavirussen bij elkaar. Wat is er aan de hand?

Vroeger…

16 september 2022

Column: Kauw

Zoals altijd moet ik op zoek naar eten en scharrel bij de bankjes op het Plein. Daar zitten wat krasse knarren en waarover spreken zij? “Eerst dacht ik, ze gaan de Bakemaflat slopen, er verscheen een heel leger op het Plein.

Vertolkers

9 september 2022

Column: Peter van Vleuten

Een van mijn favoriete bezigheden als tekstschrijver is schrijven voor derden. Meermalen heb ik als freelance tekstenmaker speeches mogen schrijven voor iemand anders.

Winter is coming

9 september 2022

Column: Kraantje

‘De herfst is nu toch echt in aantocht, het hangt al in de lucht. De zon doet af en toe nog zijn best maar je voelt gewoon dat het niet meer vol overtuiging is.’ ‘De herfst kan ik nog wel aan maar dat hele Winter is Coming scenario, daar maak ik me pas echt zorgen om.

Twee collegeloze dorpen

2 september 2022

Column: Rob van de Pas

Twee plaatsen in Nederland hebben nog steeds geen nieuw college van burgemeester en wethouders. Het ‘kustdorp’ zonder stadsrechten Den Haag en het 80 kilometer noordelijker gelegen dorpje Bergen.

Jongelui…

2 september 2022

Column: Kauw

Tussen de middag is het al lekker druk bij de snackbar. Als ik mijn rondje doe om de picnicktafel, komen er een paar pubers zitten. Eens kijken of die frietjes morsen.

Luiaard

26 augustus 2022

Column: Kraantje

‘Dat is alweer een tijdje geleden, dat we elkaar zagen. Ben je lekker weg geweest?’ ‘Ja een heerlijke vakantie gehad, helemaal tot rust gekomen, ik hoefde helemaal niets, dat is voor mij de ultieme ontspanning.

Kop eraf

26 augustus 2022

Column: Peter van Vleuten

Jazeker, jazeker: het is warm. Maar met de ramen open, de ventilator aan en voldoende water was het goed vol te houden.

Parktornooi Molenkrocht 2022

19 augustus 2022

Column: Rob van de Pas

Vandaag, vrijdag 19 augustus, begint het weer. Het leukste en meest besproken tennistoernooi van Noord-Holland en georganiseerd op de mooiste tennisbanen van Nederland. Het Molenkrocht Parktornooi aan de Kruisweg nummer 14 te Bergen. Hét tennispark, wie kent het niet,  is in 1918 gesticht door de Bergense oud-wethouder en hotelbaas Coen Bogtman en bestaat inmiddels 104 jaar.

Schaduwkant

19 augustus 2022

Column: Kauw

Afgelopen week zag ik twee oudere heren op een bankje zitten in de Kranenburghlaan. Ik vermeed net als zij de hitte en hipte daar wat in de rondte, er was genoeg hondenpoep te eten. Zij keuvelden wat over de extreme temperatuur.

Vakantiebreak…

12 augustus 2022

Geen column van Kraantje deze editie

Columniste Kraantje neemt even een zonnige verlenging van het paasweekend. Geniet dame!

Gevoeligheid

12 augustus 2022

Column: Peter van Vleuten

Ik weet niet hoor. Wat ik dáár nou weer van moet vinden. Waarvan?

Geen Lidl in ‘kakdorp’ Bergen!

5 augustus 2022

Column: Rob van de Pas

De titel van mijn tweewekelijkse column in ons Flesje kreeg ik op een discount-technische wijze aangereikt van een reaguurder die op Facebook commentaar gaf op het bericht dat de Raad van State in Den Haag een vestiging van Lidl in onze Heerlijkheid óók in tweede instantie niet gepast vindt. Gratis en voor niets dus!

Mest

5 augustus 2022

Column: Kauw

“Als boerenzoon, wat vind jij daar nou van Arie, die vlag verkeerd om?” “Tja, de intensieve veehouderij moet stoppen hè, want we moeten veel minder of niet exporteren. Gewoon boeren voor eigen volk, klaar. Dan valt het met de uitstoot mee en dan kunnen er ook weer huizen gebouwd worden.”

Zwak geslacht

29 juli 2022

Column: Kraantje

‘Eindelijk een regelrechte aflevering van de rijdende rechter in ons dorp want wat blijkt: recht is krom, dat werd van de week weer duidelijk.

Roxit

29 juli 2022

Column: Peter van Vleuten

In een grijs verleden kregen we met de goeie ouwe Ship & Horse Band de gelegenheid om een concert te geven in Oostenrijk. Op Sylvesterabend, oftewel Oudjaar. In een restaurant annex danszaal. In Tirol.

Partij Ons Dorp
close-link
Terug