Deel

En Blue Monday overleeft... of nog steeds last van een winterdepressie?

Blue Monday is een verzinsel, maar toch...

En Blue Monday overleeft... of nog steeds last van een winterdepressie?

Porter Novelli verzon in 2005 de kreet Blue Monday om reisbureau Sky Travel te helpen om meer vakanties te verkopen. Ze gaven het een wetenschappelijk sausje door psycholoog Cliff Arnall te laten beweren dat hij dit met een formule had uitgerekend. We vragen filosoof Daan Roovers of er, ondanks de shady totstandkoming van deze dag, iets in zit.

“Blue Monday is een willekeurig uitgekozen dag (de derde maandag van januari), die zo deprimerend zou zijn vanwege net mislukte voornemens en vakanties die nog ver weg lijken. Je zou kunnen zeggen dat dit tot inflatie van het begrip depressie leidt omdat we allemaal wel eens een blue day hebben, maar het is de afgelopen jaren juist ook een hele effectieve manier gebleken om aandacht voor het onderwerp te genereren. Depressies zijn nog altijd een taboe en zo’n dag geeft aanleiding om het onderwerp te bespreken, wat mensen ertoe aan kan zetten om hulp te zoeken.”

Wat leert de filosofie ons over depressie?

“De Koreaans-Duitse filosoof Byung Chul Han schrijft in ‘De vermoeide samenleving’ dat ieder tijdperk zijn eigen ziekten heeft, en de 21e eeuw in het teken staat van psychische aandoeningen als depressie, adhd, borderline en burn-out. Hij laat zien dat het nauwelijks nog mogelijk is om naar factoren buiten onszelf te wijzen voor ons sombere gevoel, vanwege de prestatiedruk die we onszelf opleggen. We leven allemaal in de prestatiesamenleving, waarin we onszelf constant aanmoedigen om kansen te grijpen en mogelijkheden te zien. Maar als het even wat minder lekker loopt, slaat dit in z’n tegendeel om, zodat je ook je eigen falen creëert.”

“In onze liberale samenleving is de mens vrij – ook vrij om zichzelf uit te buiten. Je bent je eigen merk geworden, je eigen ondernemer, die zichzelf zo goed mogelijk moet verkopen. Als je niet langer je baas de schuld kan geven dat hij je onder zware druk zet om een target te halen, omdat jij zelf degene bent die de doelen stelt, kun je niet in opstand komen. Tegen je werkgever kun je staken. Nee zeggen tegen jezelf als het te veel wordt, is ingewikkelder. Omdat wij zelf onze eigen maatstaf zijn geworden, krijg je een system crash: een burn-out. Dat komt nu zoveel voor dat het een collectief probleem is geworden.”

“Blue Monday is een goed moment om te beseffen dat we af moeten van de extreme individualisering van de somberheid.”

Kijken we bij depressie teveel naar het individu en te weinig naar de samenleving?
“Depressie heeft ontegenzeggelijk medische aspecten, maar in de medicalisering van het probleem blijft de systematische of politieke kant vaak onderbelicht. We zijn allen afzonderlijk slachtoffer van een systemisch probleem. Blue Monday geeft een drempelverlaging voor het delen van gevoelens van somberheid. En het is een goed moment om met elkaar te beseffen dat we af moeten van de extreme individualisering van de somberheid.”

Hoe deze maatschappij eenzame individuen creëert

“Ook al is het een persoonlijk gevoel, dat wil nog niet zeggen dat het een persoonlijk probleem is. We moeten ook kijken naar de omgeving, de werksituatie en de structuur waarin iemand functioneert. Zo hebben we depressie te veel toegesneden op het individuele perspectief. Ik heb een probleem, niet het bedrijf waar ik voor werk. Ik heb een probleem, niet mijn generatie. Die gedachtegang is een typisch voorbeeld van de neoliberale uitbesteding van problemen aan individuen terwijl de problemen systematisch van aard zijn.”

En wat gebeurt er dan?

“Het individu heeft dan de taak om een oplossing te vinden, die snel uitkomt bij een medicus. En dat is logisch. Deze professionals zijn er voor het oplossen van problemen. De ironie is dat het probleem daardoor niet kleiner, maar zwaarder wordt. Die individualiseren de problemen ook. Terwijl, bij sommige vormen van somberheid, zoals burn-outs, we meer geholpen zijn bij structurele maatregelen. Dus niet alles zelf, individueel oplossen, onder eigen regie, maar vanuit het idee dat je in teams op de werkvloer verantwoordelijkheden juist deelt. Als we onze heilig bevochten autonomie en onafhankelijkheid tussen haakjes durven zetten en ons meer overleveren aan elkaar, kunnen we op elkaar leunen. Binnen een gezin doen we dit als vanzelfsprekend. Dan zit je zo dicht op elkaar, dat je niet kan volhouden dat je een eigen, autonome leefeenheid bent. En kan je simpelweg niet volhouden dat ‘alles goed’ is, als je niet lekker in je vel zit.”

Wat kunnen we doen?

“Als filosoof zeg ik: de juiste vragen stellen. We hebben net gesproken over de vraag wat het over onze samenleving zegt dat depressie volksziekte nummer één is, en wat het betekent voor de individuen die eronder lijden. Nu moeten we het nog over de mensen in hun omgeving hebben. We hebben in Nederland ruim een miljoen mensen met depressieve klachten. Het betekent dat daar een heel netwerk van mensen omheen zit wat nog vele malen groter is. Hoe moeten zij omgaan met een naaste met depressie? Hoe moet je je verhouden tot een vriend of collega die thuiszit? Moet je wel of niet bellen, en hoe bespreek je deze persoonlijke dingen met elkaar? We ervaren gêne in het ter sprake brengen van de lastige dingen in het leven en weten vaak niet zo goed hoe we ermee om moeten gaan. Het is tijd om ook aandacht te besteden aan dit soort vragen.”

Meer 'Lifestyle':

Veganisme

20 september 2019

Vegan is in opkomst. Is het een trend, eventjes hip of een blijvertje?

Tijdens een lezing op 26 september verkennen Eveline Bogaard en Elfrieda Peetoom de achtergronden van deze leefstijl.

Slaap jij naast een snurker?

20 september 2019

Hoe verschrikkelijk is het wanneer je de hele nacht wakker ligt door het gesnurk van de persoon die naast je ligt te slapen

Buiten het feit dat slapen naast een snurker het bloed onder je nagels vandaan haalt, is het ook nog eens slecht voor je gezondheid.

Leefstijl als medicijn

13 september 2019

Integrale geneeswijze bij Health Stories

De typische cliënt die bij Health Stories komt wil geen pil voorgeschreven krijgen maar leefstijl kiezen als medicijn...

De beste geluidsweergave ter wereld vind je dus gewoon in Bergen. Met filmpje

13 september 2019

Als kwaliteit belangrijk voor je is...

Het in Bergen gevestigde Musical Reality is een uniek, dynamisch en veelzijdig bedrijf dat is gespecialiseerd in...

Heb jij iets met drank of drugs?

6 september 2019

Oud-Bergenaar Maarten Dammers schreef een blog over zijn verleden én heden

Clean Worden Was Nooit Mijn Probleem, Clean Blijven Was Mijn Probleem.

Positieve mensen leven volgens onderzoekers dus écht langer

30 augustus 2019

De truc van positiviteit is volgens Smeets het omtoveren van problemen in uitdagingen

Positieve mensen zouden beter met hun emoties kunnen omgaan en op die manier minder last hebben van stress, blijkt uit het onderzoek.

Het lijkt allemaal nog ver weg... maar de redactie van het Flesje is al weer volop aan de gang...

6 september 2019

Een 64 pagina’s dikke tabloid najaarseditie over Bergen en zijn directe omgeving

De Najaarseditie van het Flesje gaat natuurlijk ook over lekker eten, fashion, muziek, kunst en cultuur. Shopping Gadget pagina’s én informeert u...

De vakanties zijn voorbij, dus we hebben het weer druk, druk, druk

30 augustus 2019

Ben jij zo iemand die elk weekend helemaal volgepland heeft?

Dan ben je waarschijnlijk vaker ziek dan anderen. De interne batterij kan dan niet opgeladen worden en daardoor worden we sneller ziek.

Aankomende week... smeren, smeren en nog eens smeren!

23 augustus 2019

Het wordt een prachtig weekend met temperaturen tot wel dertig graden

Maar hoe voorkom je dat je er maandag als een kreeft bijloopt? Dat hangt onder andere af van de UV-index en je huidtype.

Zomerse week voor de boeg... maar waarom staat de zon lager?

23 augustus 2019

De temperatuur wordt lager en de dagen korter

Je hebt het in de auto misschien al gemerkt als je naar huis rijdt: de zon staat laag aan de hemel. Waarom staat de zon eigenlijk lager in het najaar?

Toe aan een bijzondere overnachting met je partner?

16 augustus 2019

Een vliegtuig, gevangenis of een reddingsboot, het kan allemaal

Slapen op bijzondere plekken in Nederland. Chefs Frieds is op zoek gegaan en heeft tal van opvallende hotelkamers gevonden.

Weekendje weg met de kinderen...

16 augustus 2019

Voor een gezellig weekendje weg met de kinderen hoeft u niet ver van huis te gaan

Er valt in Nederland meer dan genoeg te beleven voor kinderen van alle leeftijden en hun ouders.

Toe aan styling en transformatie van een ruimte in je woning...

9 augustus 2019

De Bergense Rosanne Logtenberg geeft interieuradvies

Interieur is méér dan een verzameling van meubels en decoratie. Ik ga terug naar de basis...

Zou het leven beter en relaxter zijn zonder klok?

9 augustus 2019

Op een eiland voor de kust van Noorwegen willen ze de tijd afschaffen

De 350 inwoners van het Noorse eiland Sommarøy deden een vrij radicaal voorstel: ze wilden de tijd afschaffen.

Advertorial: Nieuw in Bergen... Zingen als medicijn

2 augustus 2019

De Finse, in Bergen wonende, Kristiina Helin geeft een zangcursus

Zingen is veel meer dan wat we geneigd zijn te denken. Er bestaat wetenschappelijk onderzoek waaruit blijkt dat zingen zeer bevorderlijk is voor...

Lifestyle met de Flessenpost uit Bergen

2 augustus 2019

Een 64 pagina’s dikke tabloid over Bergen en zijn directe omgeving

De Najaarseditie van het flesje gaat natuurlijk ook over lekker eten, fashion, wat is er in het najaar en de winter te doen, heeft Shopping Gadget pagina’s én informeert u...

We zijn gelukkiger dan ooit, maar...

2 augustus 2019

Het vinden van geluk maakt gelukkig, het zoeken naar geluk ongelukkig

We zijn gelukkiger dan ooit en tegelijk ook depressiever dan ooit. Nederland staat bovenaan de lijstjes van gelukkigste landen ter wereld

Vitamine D, zon en mythes...

26 juli 2019

Hoeveel zon heb je nodig voor voldoende vitamine D?

We hebben vitamine D nodig om gezond te blijven. Het zorgt voor sterke botten, tanden én het is belangrijk voor je weerstand.

Wat te doen bij extreme hitte...

26 juli 2019

Velen zullen warm weer als een zege ervaren, maar vooral voor ouderen kan de aanhoudende hitte juist een bedreiging zijn

Velen zullen warm weer als een zege ervaren: eindelijk naar het strand, eindelijk bijbruinen. Maar voor anderen – vooral ouderen - kan de aanhoudende hitte juist...

De kunst van het loslaten...

19 juli 2019

Loslaten is pijnlijk wanneer je vast zit en soms lijkt het onmogelijk om te doen

Loslaten is moeilijk, vooral als het gaat om iets wat je graag wilt. Of het nou gaat om een mooie kans, iemand die je echt leuk vond of...

Vakantie of niet... een middagdutje kan nooit kwaad

19 juli 2019

Uitstekend voor het hart, stress, gewichtsbeheersing en de bloeddruk

Het is een feit dat onze moderne samenleving een slaapgebrek heeft. Zulke dutjes kunnen mogelijk onze zogenaamde slaaptekorten verlichten...

De bloemen... en de bijen

12 juli 2019

Hoe kunnen we de natuur in onze eigen tuin een handje helpen

De komende decennia neemt het aantal insecten met 40 procent af, meldde het wetenschappelijke tijdschrift Biological Conservation.

Advertorial: Isabel Beauty - Massage & acupunctuur Salon in het centrum van Bergen

12 juli 2019

Een ontspanningsmassage is zeer aan te bevelen als u lange tijd stress heeft gehad

De uit China afkomst Isabel runt al sinds enige jaren haar Beauty – Massage & acupunctuur Salon op het Plein.

De zomer heeft zich inmiddels aangediend, dus... hoogste tijd voor een nieuwe bikini

21 juni 2019

Bekijk hier de de leukste bikini’s van 2019

ESMÉE zette de mooiste bikini's op een rij. Ik ben een echt zomermens. Dat is voor mij absoluut een reden om meer zomerkleding in mijn kast te hebben dan winterkleding.

Wat vind jij van virtueel vreemdgaan?

21 juni 2019

Steeds meer huwelijken worden beëindigd na virtueel vreemdgaan

Ben jij al eens op Second Life wezen kijken? Hiermee worden virtuele werelden en je eigen wereld erg nauw met elkaar verbonden.

De beste geluidsweergave ter wereld vind je dus gewoon in Bergen. Met filmpje

14 juni 2019

Als kwaliteit belangrijk voor je is...

Het in Bergen gevestigde Musical Reality is een uniek, dynamisch en veelzijdig bedrijf dat is gespecialiseerd in hoogwaardige opname en...

Zomersale 2019 van start

14 juni 2019

Wij van het Flesje... adviseren natuurlijk om bij de lokale Bergense kledingwinkels te shoppen.

Komt het je bekend voor dat je het liefst iedere week nieuwe kleding zou willen kopen, maar dat je er te weinig geld voor hebt?

Hoe veerkrachtig ben jij? Of hang je tegen een burn-out aan?

7 juni 2019

Misschien biedt tegenslag zelfs kansen om er beter uit te komen

Optimistisch en hoopvol aan de slag gaan met projecten klinkt heerlijk, maar het is soms moeilijk om positief te blijven als er tegenslag is.

Doet jouw partner wel eens vreemd met een slokje op?

7 juni 2019

Dat is dan haar/zijn echte persoonlijkheid. Er bestaan vier dronken persoonlijkheden: welke ben jij?

Er zijn mensen die iedereen intens de liefde verklaren als ze wat drankjes ophebben, die alleen nog maar willen dansen of die juist boos worden.

Eindelijk... zomer! Je weet dat je een zonnebrandcrème moet aanbrengen

31 mei 2019

Tropenrooster voor je huid

Hoewel de meesten van ons van de zomer houden, kan het warme weer het slechtste in onze huid naar boven halen.

De temperaturen lopen weer op, dus extra zorg voor de huisdieren

31 mei 2019

Voor alle huisdieren geldt dat een plekje in de schaduw veel lekkerder is dan een plekje in de volle zon.

De zomer is in aantocht en dat is dus weer genieten voor de meeste mensen, maar er zijn ook mensen...

Wie stopt met het consumeren van nieuws, wordt een stuk gelukkiger én creatiever

24 mei 2019

Dat is althans de conclusie van wetenschappelijk onderzoek

Naast gezondheidsklachten zou jouw behoefte om alle actualiteit op te slokken, leiden tot angst en agressie.

Heb jij ook zo'n overvolle agenda?

24 mei 2019

Doe eens even chill zeg...

Ben jij zo iemand die elk weekend helemaal volgepland heeft? Dan ben je waarschijnlijk vaker ziek dan anderen.

Lifestyle trends die je zeker moet proberen

17 mei 2019

Zelf Kombucha maken. Kombucha?

Waarschijnlijk heb je het al vaak voorbij zien komen in de supermarkt en op menig menukaart: Kombucha oftewel gefermenteerde zoete thee.

Terug