100 jaar Nederlands Instituut voor Volksontwikkeling en Natuurvriendenwerk

Zeehuis vol NIVON-idealen in Bergen aan Zee

100 jaar Nederlands Instituut voor Volksontwikkeling en Natuurvriendenwerk

Het jaar 1924 is het geboortejaar van het NIVON, of eigenlijk van de voorloper ervan met hetzelfde doel. Dat doel blijkt uit waar de afkorting NIVON voor staat: Nederlands Instituut voor Volksontwikkeling en Natuurvriendenwerk. In 1924 bedachten socialistische politieke partijen en vakbonden deze organisatie om arbeiders bij elkaar te brengen, zich te ontwikkelen tot volwaardige burgers en vrienden van de natuur te worden. Dat kon in vakantiehuizen en op natuurkampeerterreinen, waar je samen kookte, sliep en van de natuur genoot. Je was dan ‘onder ons’ in de gezonde buitenlucht.

Je kreeg er als arbeider zelfvertrouwen en zelfrespect door veel samen te doen en te leren. Het welgestelde deel van de bevolking had dat niet nodig. Dat had genoeg zelfrespect en geld en trok met excursies en vakantiereizen op eigen gelegenheid de natuur in. Tegenwoordig hoort het NIVON allang niet meer bij linkse partijen of vakbonden. Wat wel bleef is dat de prijs zo laag mogelijk wordt gehouden en dat je een handje meehelpt in de huishouding.

Niet voor niets viert het NIVON dit jaar ook in Bergen aan Zee zijn honderdjarig bestaan. Het monumentale Zeehuis daar, in de ‘Koloniehoek’ aan de Verspyckweg, is in 1908 opgericht door het Burgerlijk Armbestuur van Amsterdam. Arme stadskinderen, waaronder ook wezen uit het Burgerweeshuis, kwamen hier op doktersvoorschrift voor zes weken naartoe.
Op de foto spelende kinderen van een van de laatste groepen (1960), want in 1961 nam het NIVON het koloniehuis over. Het werd een Natuurvriendenhuis. Je kunt er als vrijwilliger werken.

Meer weten over de koloniehuizen in Bergen aan Zee? Wordt lid van de Historische Vereniging Bergen: [email protected].

Idzard van Manen
Historische Vereniging Bergen NH

Foto: Regionaal Archief Alkmaar. Klik op de foto voor een uitvergroting.